Antalya Serik'te örtüaltı çilek ve böğürtlen askısı için AGROPET®

Antalya Serik'te örtüaltı çilek ve böğürtlen askısı, sıcak ve nemli sera ikliminde mevsim boyunca gerginliğini koruyan, paslanmayan bir tel ister. Kıyı kesimindeki nem, tuz ve yoğun ilaçlama, geleneksel çelik teli hızla yıpratırken poliester kablo bu koşullara farklı yanıt verir. AGROPET®, galvanizli çelik telin yerini alan yüksek tenasiteli poliester (PET) monofilament bir kablodur ve kıyı seralarının koşullarına göre değerlendirilebilecek somut bir alternatiftir.

Serik seralarında galvanizli teli zorlayan koşullar

Serik, Antalya'nın örtüaltı üretiminde öne çıkan ilçelerinden biridir ve çilek ile böğürtlende üretim sezonu büyük ölçüde yıla yayılır; bu da askı hattının neredeyse sürekli yük altında kalması anlamına gelir. Bu işletmeler Akdeniz kıyısının yüksek bağıl nemine, tuz yüklü havasına ve gün içinde hızlı değişen sera sıcaklıklarına maruz kalır. Kapalı örtü altında nem sık sık doygunluğa yaklaşır, gece ile gündüz arasındaki farkla yüzeylerde yoğuşma (kondens) oluşur. Sulama suyundaki tuzluluk ve çilek ile böğürtlende düzenli yapılan bitki koruma uygulamaları -kükürt ve bakır içerikli preparatlar dahil- metal yüzeylerde korozyonu belirgin biçimde hızlandırır.

Bu ortamda galvanizli çelik tel zamanla paslanır: çinko kaplama aşındıkça yüzeyde pas oluşur, telin taşıma gücü düşer ve kopma riski artar. Paslanmış bir tel yalnızca güvenlik sorunu değildir; askı hattına değen sürgünlerde ve hasada yakın meyvede pas lekesi bırakarak ürünün görünümünü de bozabilir. Ayrıca aşınmış, pas tutmuş tel yüzeyi çalışırken elde ve eldivende takılmalara, sürgün bağlarken sıyrıklara yol açabilir. Kıyı seralarında bu döngü, çelik telin birkaç sezonda bir yenilenmesini gerektirebilir ve her yenileme işçilik ile duruş süresi demektir.

AGROPET®: Antalya Serik'te örtüaltı çilek ve böğürtlen askısı için oksitlenmeyen tel

AGROPET®, yüksek tenasiteli PET poliesterden üretilen bir monofilament teldir ve pas tutmaz. Yoğunluğu 1,36 g/cm³ olan malzeme, aynı işi gören çelik tele göre yaklaşık 5 kat daha hafiftir; bu da hem uzun sera sıralarında kurulumu ve elle çalışmayı kolaylaştırır hem de sera taşıyıcı yapısına binen ölü yükü azaltır. Dielektriktir, yani elektrik iletmez ve UV ışınlarına karşı dayanıklıdır. −40 °C ile +90 °C arasında boyutsal olarak stabil kalır, erime noktası 250 °C'dir; Serik seralarının yaz sıcağında örtü altında oluşan yüksek sıcaklıklarda da form değiştirmeden çalışır.

• Paslanmaz: nem, tuz ve ilaçlama karşısında oksitlenmez, sürgün ve meyvede pas lekesi bırakmaz.
• Hafif: yaklaşık 5 kat daha hafif olduğundan destek yapısına ve işçiliğe daha az yük biner.
• Dielektrik: elektrik iletmez, sera içindeki ekipmanların yakınında güvenle kullanılır.
• UV dayanımlı: örtüden geçen güneş ışığı altında yıl boyu stabildir.
• Geniş sıcaklık aralığı: −40 °C ile +90 °C arasında mukavemetini korur.
• Çevreye duyarlı: kullanım ömrü sonunda geri dönüştürülebilir.

Bu özellikler, örtüaltı çilek ve böğürtlen askısında pratik karşılık bulur. Nem ve ilaçlamayla sürekli temas eden bir hatta paslanmazlık, telin taşıma gücünü zaman içinde koruması demektir. Hafiflik, bir kişinin uzun sıraları tek başına çekip germesini kolaylaştırır. UV ve sıcaklık dayanımı ise ışık geçiren örtü altında ve yaz aylarındaki yüksek iç sıcaklıklarda malzemenin gevrekleşip özelliklerini yitirmemesini sağlar. Dielektrik olması da sera içindeki ısıtma, aydınlatma veya sisleme donanımının yakınından geçen hatlarda ek bir güvenlik unsurudur.

Doğru çapı seçmek ve askıyı germek

Askı hattını çilek ile böğürtlenin sürgün ve meyve yüküne göre boyutlandırmak için AGROPET® farklı çaplarda sunulur. Kopma yükleri çapa bağlıdır: 2,6 mm — 300 kgf, 3 mm — 365 kgf, 4 mm — 405 kgf ve 5 mm — 616 kgf. Askılı (topraksız) çilek yetiştiriciliğinde oluklar, substrat, bitki ve sulama suyunun toplam ağırlığı tepedeki hatta biner; böğürtlende ise uzun sürgünler yatay tellere yönlendirilir. Serik'te yaygın olan askılı çilek sistemlerinde tepe hattı, dolu oluk ağırlığını sezon boyunca taşıdığından çap seçimi bu yüke göre yapılmalıdır. Genel olarak daha ağır yük taşıyan ana taşıyıcı hatlarda daha kalın çaplar, sürgün yönlendirme tellerinde ise daha ince çaplar tercih edilebilir; çap seçenekleri ve teknik ayrıntılar için ürün sayfasını inceleyebilirsiniz.

Kablo, gergi vidaları (liftçek) veya Gripple® ile %1 oranında gerilir; kopma uzaması yaklaşık %16'dır, bu da hattın ani yüklerde bir miktar esneyerek gerginliğini korumasına yardımcı olur. Bu esneklik, sabit ve rijit bir çelik hatta göre yük değişimlerine daha uyumludur. Uçlar elle düğümlenebildiği için kurulum ve onarım özel alet gerektirmez. Malzeme beyaz ve kristal renk seçenekleriyle sunulur; kristal ton, örtüaltında görsel olarak daha az fark edilir. Paslanmadığı için bir üretim döngüsü sonunda sökülen hat, uygun durumda olduğunda sonraki dikimde yeniden kullanılabilir.

Askı sisteminde bakımı kolay, uzun ömürlü bir hat

Paslanmayan, hafif ve sıcaklıkla boyut değiştirmeyen bir tel, Serik'in nemli ve tuzlu sera ortamında askı hattının mevsim boyunca gerginliğini korumasına katkı sağlar. Çinko kaplamanın aşınmasına bağlı pas sorunları ortadan kalktığı için bakım ve yenileme ihtiyacı azalır, hattın hasada değen bölümlerinde pas lekesi riski oluşmaz. Hafif kablo, sıra aralarında taşınırken ve yeniden gerilirken de zaman kazandırır. Böylece işletme, hattı sürekli kontrol etmek yerine üretime odaklanabilir.

AGROPET®, Avrupa'da Textil Villa de Pego (Pego, Alicante) tarafından ISO 9001 ve ISO 14001 (Bureau Veritas) sertifikalarıyla üretilir. Bu belgeler, malzemenin tutarlı kalite ve çevre yönetimi standartlarında üretildiğini gösterir. Antalya Serik'teki örtüaltı çilek ve böğürtlen işletmeleri için, ölçülebilir malzeme özellikleriyle galvanizli çelik telin yerini alan tutarlı bir alternatiftir. Detaylar ve çap tablosu için AGROPET® ürün sayfasına göz atabilirsiniz.

Fotoğraf: Kindel Media (Pexels) · Pexels License